“Thiên Chúa đã ban cho mẹ còn hơn cả những gì mẹ hằng mong ước, mẹ thấy con đã biết coi thường mọi vinh hoa trần thế để trở nên tôi tớ của Người. Vậy thì mẹ còn ở lại đây làm gì nữa?” – Bằng những giọt nước mắt, lời cầu nguyện ròng rã và một tình yêu bền bỉ, Thánh nữ Mônica đã đồng hành cùng con trai mình từ chốn lạc xa chân lý cho đến khi tìm về với đức tin.PHỤNG VỤ CHƯ THÁNH
Ngày 27 tháng 8
THÁNH NỮ MÔNICA
Thánh nữ Mônica sinh năm 331 tại Thagaste, xứ Algérie, Bắc Phi, trong một gia đình khá giả thuộc dân tộc Berber, có truyền thống đức tin Kitô giáo vững chắc. Ngài chuyên cần học hỏi giáo huấn của Kinh thánh và nuôi dưỡng đời sống nội tâm sâu sắc bằng cầu nguyện và siêng năng lãnh nhận các bí tích, cùng với việc phục vụ cộng đoàn Giáo hội. Thánh nữ kết hôn với Patriciô, một người ngoại giáo, đầy tham vọng, nóng nảy, khó tính và còn không chung thủy. Với sự dịu dàng, lòng nhân hậu và khả năng biết lựa chọn những lúc thích hợp để đối thoại, cùng với “phương pháp” riêng của mình là chờ đợi, kiên nhẫn và cầu nguyện, như ngài vẫn khuyên những người bạn tìm đến tâm sự về những bất hòa trong đời sống hôn nhân; Thánh nữ Mônica đã cảm hóa được tính khí gay gắt của chồng và đưa ông trở lại với đức tin Kitô giáo.
Người vợ, người mẹ
Năm 22 tuổi, Thánh Mônica sinh người con đầu lòng là Augustinô, sau đó là Navigiô và một người con gái không rõ tên. Thánh nữ giáo dục các con mình theo các giá trị Kitô giáo. Trở thành góa phụ ở tuổi 39, chính ngài phải lo việc quản lý tài sản gia đình, đồng thời hết lòng chăm sóc các con với một tình yêu vô hạn. Là một người mẹ chu đáo, tận tụy, điều khiến ngài bận tâm nhiều nhất chính là Augustinô, “người con của biết bao giọt nước mắt”. Augustinô khi ấy là một nhà hùng biện đầy tham vọng mang trong lòng nỗi khắc khoải không yên; trên hành trình tìm kiếm chân lý ngài đã rời xa đức tin Công giáo và lang thang hết trường phái triết học này đến trường phái khác. Thánh nữ Mônica không ngừng cầu nguyện cho con, dõi theo con qua mọi thăng trầm cuộc đời và luôn tìm cách ở gần bên con. Chính vì thế, ngài đã chuyển đến Carthage rồi sang Ý đến sống tại Milan, khi Augustinô, con trai ngài lúc ấy đang ở đỉnh cao sự nghiệp của một giáo sư hùng biện. Tình mẫu tử và lời cầu nguyện của ngài đã đồng hành cùng cuộc trở lại của Augustinô. Sau khi được Đức Giám mục Ambrôsiô ban phép Rửa tội, Augustinô quyết định trở về Thagaste để thành lập một cộng đoàn những người phụng sự Thiên Chúa. Thánh nữ Mônica cũng đi cùng với con. Để trở về châu Phi, hai mẹ con phải xuống tàu tại Ostia, hải cảng của Rôma. Nhưng tại đây, trong lúc chờ tàu, họ buộc phải dừng chân.
Cuộc xuất thần tại Ostia và cái chết
Trong những ngày dừng chân ấy, hai mẹ con đã có những cuộc trò chuyện sâu xa về đời sống thiêng liêng. Chính trong một cuộc trò chuyện như thế đã diễn ra “cuộc xuất thần tại Ostia”, được Thánh Augustinô kể lại trong cuốn Tự thuật (Confessiones, IX, 10,23-27).
“Một lần nọ, chỉ có mẹ và tôi ở bên nhau, cả hai đứng tựa bên cửa sổ. Từ đó, khu vườn phía trong ngôi nhà chúng tôi đang ở hiện ra trước mắt. Đó là tại Ostia, gần cửa sông Tibre, cách xa những ồn ào náo động, sau những mệt mỏi của một chuyến đi dài; tại đây, chúng tôi lấy lại sức để tiếp tục cuộc hành trình. Vì thế, chúng tôi trò chuyện với nhau thật thân tình và dịu dàng. Gác lại quá khứ, hướng về tương lai, chúng tôi cùng hỏi nhau, trước sự hiện diện của Đấng là Chân Lý, về cuộc sống vĩnh cửu của các thánh sẽ như thế nào… Chúng tôi đã vượt qua mọi thực tại hữu hình, và vượt qua cả bầu trời… Rồi hai mẹ con còn tiến sâu hơn vào nội tâm, tập trung tâm trí, lời chuyện trò và lòng thán phục của chúng tôi vào những công trình của Người. Và chúng tôi đi đến tận tâm hồn mình, rồi vượt qua cả đó nữa, để đạt tới miền sung mãn vô tận… nơi sự sống chính là Sự Khôn Ngoan… Và trong khi chúng tôi nói chuyện và khao khát sự sống ấy, thì này đây, chúng tôi vừa chạm tới sự sống ấy bằng một chuyển động nhanh chóng và hoàn toàn của con tim.”
Thánh nữ Mônica cảm nhận rằng mình đã đạt tới mục đích của cả cuộc đời, và ngài tâm sự với con trai: “Về phần mẹ, giờ đây chẳng còn điều gì ở cuộc đời này khiến mẹ lưu luyến nữa. Mẹ còn có thể làm gì ở trần gian này? Tại sao mẹ còn phải ở lại đây? Mẹ cũng không biết nữa; mẹ chẳng còn gì để mong đợi ở đời này nữa. Chỉ có một điều duy nhất khiến mẹ mong được sống thêm ít lâu trên cõi đời này… đó là được thấy con trở thành người Công giáo trước khi mẹ nhắm mắt. Thiên Chúa đã ban cho mẹ còn hơn cả những gì mẹ hằng mong ước: mẹ thấy con đã biết coi thường mọi vinh hoa trần thế để trở nên tôi tớ của Người. Vậy thì mẹ còn ở lại đây làm gì nữa?”
Vài ngày sau, Thánh nữ Mônica ngã bệnh. Ngài qua đời ở tuổi 56 và được an táng tại nơi ngày nay là nhà thờ Thánh Aurea ở Ostia cổ, có lẽ trước đây từng là một vương cung thánh đường thời Kitô giáo sơ khai, bên cạnh một khu nghĩa trang.
Thánh tích của Thánh Mônica
Thi hài thánh Mônica được lưu giữ tại nhà thờ Thánh Aurea trong nhiều thế kỷ. Ngày nay, nơi ấy chỉ còn lại một tấm bia mộ, vì đến thế kỷ XV, Đức Giáo hoàng Martinô V đã muốn đưa thánh tích Thánh Mônica về Rôma, đặt tại nhà thờ Thánh Trifon do các tu sĩ Dòng Thánh Augustinô coi sóc, sau đó nhà thờ này được sáp nhập vào một vương cung thánh đường lớn hơn, tức Vương cung thánh đường Thánh Augustinô. Thánh tích của ngài vẫn còn được lưu giữ tại đó cho đến ngày nay, trong một quan tài bằng đá cẩm thạch màu xanh, đặt trong nhà nguyện được trang trí năm 1885 bằng những bức tranh của họa sĩ Pietro Gagliardi.
Chuyển ngữ từ: vaticannews.va/fr