Đài thiên văn Vatican đã đặt tên cho bốn tiểu hành tinh theo tên các nhân vật quan trọng trong lịch sử của mình, bao gồm cả Đức Giáo hoàng, người đã tái lập đài quan sát vào năm 1891.Các tiểu hành tinh mới được đặt tên này được phát hiện bởi kính viễn vọng do Vatican vận hành ở Arizona.
Tiểu hành tinh “Gioacchinopecci” được đặt tên để vinh danh Đức Giáo hoàng Lêô XIII, tên khai sinh là Gioacchino Vincenzo Raffaele Luigi Pecci, người có di sản gắn bó mật thiết với triều đại của Đức Giáo hoàng Lêô XIV.
Theo đài thiên văn, Đức Giáo hoàng Lêô XIII đã tái lập Đài thiên văn Vatican sau khi mất đi phần lãnh thổ giáo hoàng và các cơ sở thiên văn quan trọng, đặc biệt là đài thiên văn của Cha Angelo Secchi nằm phía trên Nhà thờ Thánh Inhaxiô ở Rôma.
Những bức ảnh về Vatican từ đầu thế kỷ XX cho thấy các mái vòm của kính viễn vọng thiên văn nằm phía trên các bức tường Vatican và Tháp Gió.
Vào những năm 1930, do ánh sáng điện làm cho bầu trời đêm ở Rôma sáng hơn, các kính thiên văn đã được chuyển đến Dinh thự Giáo hoàng Castel Gandolfo, phía nam Rôma, nơi mà ngày nay người ta vẫn có thể nhìn thấy những mái vòm của nó từ cách xa hàng dặm.
Sự gia tăng ô nhiễm ánh sáng từ Rôma sau đó đã dẫn đến việc xây dựng Kính viễn vọng Công nghệ Tiên tiến Vatican, hay VATT (Vatican Advanced Technology Telescope), trên núi Graham ở Arizona vào những năm 1990.
Thông qua tự sắc Ut Mysticam năm 1891, Đức Giáo hoàng Lêô XIII đã thành lập Đài thiên văn Vatican, tuyên bố rằng nó sẽ giúp cho thế giới thấy rằng thái độ hiện tại và lịch sử của Giáo hội đối với “khoa học chân chính và vững chắc” là “đón nhận, khuyến khích và thúc đẩy nó với sự tận tâm cao nhất có thể,” trái ngược với những gì các nhà phê bình tuyên bố.
Đặc biệt, ngài nhấn mạnh rằng đài thiên văn sẽ giúp thúc đẩy “một ngành khoa học cao quý nhất, hơn bất kỳ ngành học nào khác của con người, nâng cao tinh thần của người phàm trần đến sự chiêm ngắm về các sự kiện trên trời.”
Đức Giáo hoàng Lêô XIII là vị giáo hoàng thứ ba có tiểu hành tinh được đặt theo tên mình. Đức Giáo hoàng Grêgôriô XIII có một tiểu hành tinh để ghi nhận vai trò của ngài trong cuộc cải cách niên lịch, cũng như Đức Giáo hoàng Bênêđictô XVI, người mà tiểu hành tinh “(8661) Ratzinger” có tên được dành riêng cho ngài.
Ngoài Đức Giáo hoàng Lêô XIII, một tiểu hành tinh khác cũng được đặt tên là “Lais” để vinh danh Giuseppe Lais, một linh mục và nhà thiên văn học người Ý, người từng giữ chức phó giám đốc Đài thiên văn Vatican trong 30 năm. Các tiểu hành tinh khác cũng được đặt tên theo Pietro Maffi, một vị hồng y người Ý, tổng giám mục Pisa và nhà thiên văn học, và André Bertiau, một linh mục dòng Tên người Bỉ, nhà thiên văn học và cựu giám đốc Đài thiên văn Vatican.
Các tiểu hành tinh được đặt tên tạm thời vào thời điểm phát hiện dựa trên ngày quan sát và được quản lý bởi Nhóm Công tác về Danh pháp Vật thể Nhỏ của Liên minh Thiên văn Quốc tế.
Khi quỹ đạo của một tiểu hành tinh được xác định với độ chính xác đủ lớn và đường đi trong tương lai của nó có thể được dự đoán một cách đáng tin cậy, nó sẽ được gán cho một số hiệu vĩnh viễn. Hiện nay, khoảng 850.000 trong số khoảng 1,3 triệu tiểu hành tinh đã biết đã được gán số hiệu vĩnh viễn.
Đài thiên văn lưu ý rằng chỉ sau khi nhận được số hiệu này, các nhà phát hiện mới có thể đề xuất một tên gọi chính thức để thay thế tên gọi tạm thời.
Tên được đề xuất sau đó sẽ được nhóm làm việc xem xét và phải tuân thủ các hướng dẫn cụ thể. Sau khi được chấp thuận, tiểu hành tinh sẽ được biết đến với tên chính thức, được viết là “(số) Tên gọi.”
Tác giả: Almudena Martínez-Bordiú
Chuyển ngữ: Lm. Phil. M. Nguyễn Hoàng Nguyên
Chuyển ngữ từ: National Catholic Register (29/4/2026)
Nguồn: giaophanvinhlong.net